4 Verschillen tussen de Piramide van Maslow en de psychologische basisbehoeften uit de zelfdeterminatietheorie

4 Verschillen tussen de Piramide van Maslow en de psychologische basisbehoeften uit de zelfdeterminatietheorie

De ‘Piramide van Maslow‘ is één van de bekendere ideeën uit de psychologie. Abraham Maslow formuleerde dit idee in zijn publicaties ‘A Theory of Motivation‘ (1943) en Motivation and Personality (1954). Kort gezegd houdt dit idee in dat mensen hiërarchisch geordende basisbehoeften hebben die essentieel zijn voor een gezonde ontwikkeling. Dit idee is intuïtief aansprekend gebleken want het is erg populair geworden binnen en buiten de psychologie. Dat het binnen de psychologie populair is blijkt het uit feit dat het in vrijwel geen enkel inleidend psychologiehandboek ontbreekt. Dat het buiten de psychologie populair is geworden blijkt onder andere uit het feit dat een grapje waarin wifi als nieuwe basisbehoefte is toegevoegd aan de Maslow piramide meteen wordt begrepen door vrijwel iedereen. Het is dan ook niet verbazingwekkend dat wij regelmatig vragen krijgen over hoe de piramide van Maslow verschilt van de nieuwe dominante motivatietheorie binnen de psychologie, de zelfdeterminatietheorie (ZDT, zie onder andere Ryan & Deci, 2017). Die theorie poneert immers ook basisbehoeften die essentieel zijn voor een gezonde ontwikkeling. Hieronder beantwoord ik die vraag vanuit 4 verschillende perspectieven. Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (6)
  • Bruikbaar (0)

Social Progress Index 2019


Vandaag is de Social Progress Index (SPI) van 2019 gepubliceerd. Het is de zesde keer dat de SPI verschijnt. De SPI kijkt naar niet-economische indicatoren (zoals het BNP) voor hoe goed het met een land gaat. Om dit te doen, kijkt de SPI naar het vermogen van samenlevingen om te voldoen aan de basisbehoeften van hun burgers en om de bouwstenen te verschaffen die het mogelijk maken voor burgers en gemeenschappen om de kwaliteit van hun leven te verbeteren en om condities te scheppen voor alle individuen om hun volle potentieel te realiseren. Het rapport rangordent de gegevens van 149 landen over alle componenten waaruit de SPI bestaat. Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (3)
  • Bruikbaar (1)

Motivatie en toetsing in het onderwijs: wat werkt en wat niet?

Motivatie en toetsing in het onderwijs: wat werkt en wat niet?

 

Naar aanleiding van mijn artikel De do’s en don’ts van autonomie-ondersteuning stuurde een hogeschooldocent me enige tijd geleden enkele interessante vragen. Hieronder noem ik die vragen en beantwoord ik ze beknopt. Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (2)
  • Bruikbaar (1)

Bestellen van uitleg

Iets moeten uitleggen kan heel nuttig zijn voor je eigen leerproces. Het dwingt je namelijk om heel actief na te denken over het onderwerp (lees hier meer hoe dat werkt). Recent onderzoek wijst dan ook uit dat het uitnodigen van leerders om iets zelf uit te leggen een nuttige onderwijsstrategie kan zijn (zie hier). 

Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (3)
  • Bruikbaar (1)

4 Progressiegerichte aannames over mensen

4 Progressiegerichte aannames over mensen

Binnen progressiegericht werken, gaan we uit van een aantal aannames over mensen, over progressie, over inspanning en over effectiviteit in gesprekken. De aannames die we over mensen hebben, zouden als volgt kunnen worden samengevat:

  1. We hebben autonomie, competentie en verbondenheid nodig.
  2. Het is goed om te geloven dat we onszelf kunnen ontwikkelen.
  3. De menselijke natuur is flexibel.
  4. Onze intuïtie is minder betrouwbaar dan we denken.

Hieronder volgt een toelichting op elk van deze aannames:Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (6)
  • Bruikbaar (4)

Hoe groot is het probleem van overbeschermende ouders (helikopterouders)?

Hoe groot is het probleem van overbeschermende ouders (helikopterouders)?

Heb je wel eens gehoord van de term helikopterouders? Kort gezegd wordt er meestal een vorm van overbeschermend ouderschap mee bedoeld die meestal goed bedoeld is maar averechts werkt. Ouders zouden zich steeds meer verregaand bemoeien met hun kinderen, zelfs nadat die het ouderlijk huis al verlaten hebben. Met de moderne opvatting dat autoritair ouderschap niet meer van deze tijd is, zouden ouders nu doorschieten in het andere uiterste, namelijk een vorm van doorgeschoten zorg en betrokkenheid. In dit korte artikel ga ik in op vragen als: Wat is helikopterouderschap? Bestaat het echt en is het een veelvoorkomend probleem? En duidt het bestaan van helikopterouderschap erop dat zorg en betrokkenheid ook negatief kunnen zijn? En als helikopterouderschap bestaat, wat zijn de mogelijk negatieve effecten ervan en waar worden die door in de hand gewerkt? Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (6)
  • Bruikbaar (1)

Carol Dwecks theorie over de fundamenten van persoonlijkheidsontwikkeling

Carol Dwecks theorie over de fundamenten van persoonlijkheidsontwikkeling

 

Carol Dweck, grondlegster van de mindsettheorie, heeft een ambitieus nieuw artikel geschreven in Psychological Review. In dit artikel, waar zij enkele jaren aan heeft gewerkt, presenteert zij een nieuwe theorie die inzicht geeft in hoe persoonlijkheid zich ontwikkelt en hoe aanleg en opvoeding daarin beide een rol spelen. Het interessante van deze theorie is dat deze verbanden legt tussen al bestaande en nieuwe theorieën binnen de psychologie en tevens diverse gebieden binnen de psychologie overkoepelt. Sociaal psychologen hebben vaak het verwijt gekregen dat ze te weinig aandacht besteden aan theorievorming en hoofdzakelijk slechts fragmentarische kennis ontwikkelen. Dweck komt nu met een sterk antwoord in de vorm van een zeer brede theorie die veel psychologische verschijnselen kan verklaren. Dit soort theorievorming is niet alleen belangrijk voor wetenschappers maar ook voor iedereen die in de praktijk te maken heeft met vragen psychologie een rol speelt (en voor wie geldt dit niet?). Goede theorie kan er toe leiden dat psychologen (en andere professionals) problemen aanpakken op beter geïnformeerde, systematischere en meer geïntegreerde manieren. Hieronder leg ik eerst in grote lijnen uit wat de theorie inhoudt. Vervolgens ga ik in op enkele van de hoofdcomponenten van de theorie. Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (21)
  • Bruikbaar (8)

Het motivatiecontinuüm: de zelfdeterminatietheorie in 1 plaatje

Elementen uit de zelfdeterminatietheorie zijn bij veel mensen wel enigszins bekend. Vooral de termen intrinsieke motivatie en extrinsieke motivatie doen wel een belletje rinkelen bij de meeste mensen. Ook de psychologische basisbehoeften (aan autonomie, competentie en verbondenheid) zijn redelijk bekend. Gisteren zei iemand me: “Ik ken wel verschillende onderdelen uit de theorie en pas die ook toe maar ik vind het lastig om alle samenhangen in de theorie goed te overzien.” Als je dit herkent, kunt je misschien baat hebben bij het plaatje dat ik hieronder beschrijf. Het is mijn laatste versie van het zogenaamde motivatiecontinuüm. Er zijn vele versies in omloop van het motivatiecontinuüm en ze zijn alle variaties op en uitbreidingen van de originele versie van Ryan & Deci (2000). In de onderstaande laatste versie van mij toon ik in welke contexten welke soorten motivatie ontstaan, wat voor soorten motivatie er zijn, wat die inhouden en welke effecten die hebben. Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (19)
  • Bruikbaar (13)

Organismische integratie (groei+integratie)

Organismische integratie (groei+integratie)

De zelfdeterminatietheorie (ZDT) is goed bruikbaar in veel contexten. ZDT kent niet alleen een praktische kant maar ook een uitgebreide theoretische kant (zie o.a. Ryan & Deci, 2017). Het begrijpen van deze onderliggende theorie helpt om de praktische suggesties die voortvloeien uit ZDT beter te begrijpen. Ik bespreek hier één van de belangrijke aspecten van de theorie, het principe van organismische integratie.  Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (3)
  • Bruikbaar (2)

Doet intrinsieke motivatie ertoe in omstandigheden van extreme armoede?

Intrinsieke motivatie is de motivatie die voelen voor het doen van activiteiten die we leuk of interessant vinden. Veel onderzoek heeft laten zien dat intrinsieke motivatie bij ieder mens, ongeacht cultuur en leeftijd, aanwezig is en een belangrijke bron van volharding, groei en geluk is (lees meer hier, hier en hier). De mate waarin intrinsieke motivatie tot uiting komt, is afhankelijk van de mate waarin de psychologische basisbehoeften wordt voldaan (vooral aan autonomie en competentie maar mogelijk aan verbondenheid). Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (10)
  • Bruikbaar (6)

Waar komt betekenis in het leven vandaan?

Waar komt betekenis in het leven vandaan?

In vroegere tijden werd de vraag hoe mensen hun hun leven betekenisvol konden invullen eenvoudigweg beantwoord door te verwijzen naar de bijbel (of een ander religieus boek, afhankelijk van de tijd en plek in de wereld waar men geboren was). Religieus dogma is voor een groeiend aantal mensen geen bevredigend antwoord meer op de vraag wat een betekenisvol leven inhoudt. Tegenwoordig hoor je steeds vaker zeggen dat er geen vastliggende zin van het leven is maar dat je zelf de zin (/betekenis) in je leven moet ontdekken of scheppen. Dit roep twee vragen op: hoe belangrijk is het überhaupt om het gevoel hebben dat je leven zin/betekenis heeft, en – als het belangrijk is – hoe kun je dan betekenis vinden of scheppen in je leven?Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (12)
  • Bruikbaar (7)

Positieve effecten van positieve en autonomie-ondersteunende feedback

Positieve effecten van positieve en autonomie-ondersteunende feedback

Hoe kun je mensen effectief feedback geven? Werkt positief geformuleerde feedback beter of juist negatief geformuleerde feedback? En helpt het om een beetje streng te zijn en ze onder druk te zetten of kan dit juist averechts werken? Een nieuw onderzoek probeert precies deze vragen te beantwoorden. Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (10)
  • Bruikbaar (4)

Intrinsieke en extrinsieke motivatie en doelen

Intrinsieke en extrinsieke motivatie en doelen

We krijgen regelmatig vragen over wat de termen intrinsiek en extrinsiek nu precies betekenen. Hieronder leg ik deze termen, centrale begrippen in de zelfdeterminatietheorie (ZDT), nader uit. Hierbij leg ik eerst het verschil tussen intrinsieke en extrinsieke motivatie uit en vervolgens het verschil tussen intrinsieke en extrinsieke doelen.Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (17)
  • Bruikbaar (7)

Is behoefte aan noviteit de vierde basisbehoefte?

Is behoefte aan noviteit de vierde basisbehoefte?

Wellicht moeten we nieuwe dingen blijven ervaren om goed te kunnen blijven functioneren en ons goed te blijven voelen.
De zelfdeterminatietheorie heeft drie psychologische basisbehoeften geïdentificeerd (de behoefte aan autonomie, competentie en verbondenheid) die vervuld moeten worden voor optimaal functioneren. In artikel van González-Cutre et al. (2016) wordt voorlopig bewijs gepresenteerd voor de mogelijkheid dat behoefte aan noviteit (/nieuwigheid) ook een psychologische basisbehoefte is die bijdraagt aan optimaal functioneren. In twee onderzoeken vulden deelnemers een nieuwe schaal in om behoefte aan noviteit te meten, de Novelty Need Satisfaction Scale (NNSS). Daarnaast vulden zij vragenlijsten in om psychologische basisbehoeften, regulatiestijlen en psychologisch welbevinden te meten. Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (7)
  • Bruikbaar (2)

In afzondering werken aan ambitieuze doelen

In afzondering werken aan ambitieuze doelen

Nieuw onderzoek maakt begrijpelijk hoe mensen in afzondering kunnen werken aan zeer hoge doelen en zich daar ook nog goed bij kunnen voelen. 

Lees verder »

Wat vind je van dit artikel?
  • Interessant (1)
  • Bruikbaar (1)