Search results for: cognitive misers

Interesse: meer inspanning, minder vermoeidheid

Interesse: meer inspanning, minder vermoeidheid

Een nieuw artikel van Milyavskaya, et al. (2018) gaat in op de vraag waarom we soms inspannende taken doen zonder dat we hiervoor een beloning ontvangen. Het artikel beschrijft onderzoek dat in gaat op de vraag in hoeverre interesse en self-efficacy (het vertrouwen in de eigen bekwaamheid de taak succesvol te kunnen vervullen) kunnen verklaren dat we onbeloonde inspanningen leveren. Ook gaat het onderzoek in op de vraag in hoeverre interesse en self-efficacy kunnen verklaren dat we niet altijd even moe zijn na inspannend werk. Lees verder »

4 Progressiegerichte aannames over duurzame inspanning

4 Aannames over duurzame inspanning

De progressiegerichte aanpak is gestoeld op een aantal aannames over mensen, over betekenisvolle progressie, over duurzame inspanning en over effectieve gespreksvoering. Belangrijke aannames over duurzame inspanning zijn:

  1. We zijn zuinig op onze tijd en energie.
  2. Duurzame inspanning is nodig voor betekenisvolle progressie.
  3. We kunnen leren om duurzame inspanning als positief te gaan zien.
  4. Het leveren van duurzame inspanning heeft meer voordelen.

Lees verder »

Nieuw boek over de ontwikkelbaarheid van intelligentie

9781316604465Er is een nieuw boek verschenen van James Flynn. Deze onderzoeker is naamgever van het Flynn effect, het verschijnsel van gestage groei van gemiddelde IQ testscores over generaties. Dit effect wordt waargenomen in de meeste delen van de wereld hoewel in verschillende mates. In zijn nieuwe boek bewijst Flynn dat gezinsomgeving een significant voordeel of nadeel kan hebben op intelligentie. Hij wijst op de belangrijke rol van menselijke autonomie. Door omgevingen te kiezen die cognitief stimulerend zijn en uitdagend kunnen we ons cognitief functioneren verhogen, ook als volwassenen. Lees verder »

Tegenvoorbeelden van stereotypes stimuleren flexibiliteit

Stereotypering kan allerlei schadelijke gevolgen hebben. In dit artikel kun je lezen dat mensen op wie een stereotypering betrekking heeft, in hun functioneren belemmerd kunnen worden door de stereotypering. Ook kun je in het artikel lezen dat stereotypering een eerlijke en goede beoordeling en behandeling van gestereotypeerde individuen kan ondermijnen. In dit artikel kun je lezen dat stereotypering de manier van denken van mensen al op zeer jonge leeftijd kunnen beïnvloeden, vaak zelfs zonder dat zij zich hier zelf bewust van zijn. In dit artikel kun je lezen dat niet alleen negatieve maar ook positieve stereotyperingen presteren kunnen ondermijnen.Lees verder »

Hoe het Dunning-Kruger effect progressie kan bemoeilijken

 

Het Dunning-Kruger effect komt er, kort gezegd, op neer dat er competentie nodig is om incompetentie te herkennen. Dit brengt met zich mee dat mensen die relatief incompetent zijn minder goed in staat zijn om hun eigen incompetentie te herkennen. Kruger & Dunning (1999) en Dunning et al. (2003) lieten zien dat er bij incompetente mensen sprake is van een zelfoverschattingseffect: mensen met een lage prestatie overschatten hun eigen prestatie. Hoe hoger de prestatie, hoe minder sterk het zelfoverschattingseffect is. Mensen met zeer hoge prestaties onderschatten hun eigen prestaties in deze onderzoeken zelfs. Dit verschijnsel brengt de pijnlijke situatie met zich mee dat zij die het laagst presteren relatief het sterkst geneigd zijn om de noodzaak voor hun groei of verbetering te onderschatten. Een nieuw onderzoek van Pennycook et al. (2017) brengt nog een verdieping aan in deze inzichten. Lees verder »

Waarover gaat de zelfdeterminatietheorie?

Waarover gaat de zelfdeterminatietheorie?

Eén van de belangrijkste theoretische pijlers onder de progressiegerichte aanpak is de zelfdeterminatietheorie. De bevindingen uit zelfdeterminatietheorie zijn praktisch goed bruikbaar in veel contexten zoals de opvoeding, de schoolcontext, werk en leidinggeven en coachen en counseling. Veel mensen (zeker lezers van deze site) hebben al gehoord over de psychologische basisbehoeften aan autonomie, competentie en verbondenheid, maar de zelfdeterminatietheorie omvat meer interessants. We merken vaak dat onze klanten en cursisten geïnteresseerd zijn om meer te leren over zelfdeterminatietheorie. Daarom geef ik hier wat meer uitleg. Daarbij baseer ik me vooral op het werk van Ed Deci en Richard Ryan en de website www.selfdeterminationtheory.org). Zelfdeterminatietheorie richt zich op 6 hoofdonderwerpen. Deze worden hieronder kort besproken.Lees verder »

Hoe komt het stereotype threat effect door de replicatiecrisis?

Hoe komt het stereotype threat effect door de replicatiecrisis?

De replicatiecrisis binnen de psychologie heeft laten zien dat vrij veel onderzoeksresultaten uit het verleden niet vertrouwd kunnen worden. Sommige cynici zien hierin een reden om de hele psychologie af te schrijven en niet serieus meer te nemen. Dit vind ik een onlogische en onverstandige reactie. De replicatiecrisis komt voort uit een tekortschieten aan methodische en statistische kwaliteit van onderzoeken en een te geringe aandacht voor replicatiestudies en negatieve resultaten. De oplossing kan niet zijn om het hele idee van wetenschappelijkheid in de psychologie los te laten. Niet wetenschappelijke beweringen over psychologie zijn nog veel zwakker in methodische zin en daarmee nog minder betrouwbaar. Nee, de oplossingsrichting ligt in het methodisch versterken van wetenschappelijk psychologisch onderzoek (lees hier een voorbeeld van hoe Carol Dweck deze handschoen zeer serieus oppakt). De huidige situatie brengt met zich mee dat er, als het ware, een nieuwe inventaris moet worden opgebouwd van psychologische kennis. We kunnen er niet meer vanuit gaan dat onderzoeksresultaten uit het verleden automatische vertrouwd kunnen worden. Ieder onderwerp binnen de psychologie moet kritisch onder de loep genomen worden.Lees verder »

De sociale psychologie van goedgelovigheid

De sociale psychologie van goedgelovigheid

Er is een nieuw boek verschenen over goedgelovigheid: The Social Psychology of Gullibility. Het boek bevat bijdragen van een groot aantal sociaal psychologen. Het gaat in op de oorzaken, functies en gevolgen van goedgelovigheid en de psychologische processen die het in de hand werken of afremmen. Dat de wetenschappelijke psychologie goedgelovigheid serieus gaat onderzoeken lijkt me een goede zaak in deze tijd waarin we van alle kanten bestookt worden met onwaarheden en misinformatie met alle negatieve consequenties van dien. 

Lees verder »

Dominante visie op intelligentie ontkracht

intelligentie Scott Barry Kaufman schrijft in de Scientific American dat een dominante visie van psychologen op intelligentie ernstig is uitgedaagd door onderzoek van Kees-Jan Kan (foto) en zijn collega’s. Volgens deze overheersende kijk op intelligentie zal de erfelijkheid van gekristalliseerde intelligentie (≈ verworven kennis) lager zijn dan de erfelijkheid van vloeibare intelligentie (≈ ‘ruw’ intellectueel vermogen). Uit het onderzoek van Kan et al. is echter gebleken dat dit niet het geval is. Ten eerste bepaalden zij de culturele lading van intelligentietests die de mate aangeven waarin proeven moest worden aangepast om te kunnen worden gebruikt in verschillende landen. Zij vonden dat de culturele lading van de tests positief correleerde met zowel 1) algemene intelligentie (de g-factor) als met 2) de erfelijkheid van de test.

 

Kaufman:Lees verder »

Het schijnwaarheidseffect: onze verrassende goedgelovigheid voor herhaalde informatie

Het schijnwaarheidseffect: onze verrassende goedgelovigheid voor herhaalde informatieVeel beweringen die onwaar zijn, worden toch door velen geloofd. Wij mensen zijn blijkbaar gevoelig voor het geloven van onwaarheden. Een nieuw artikel van De keersemaecker et al., (2019) beschrijft 7 nieuwe studies naar het zogenaamde schijnwaarheidseffect. In deze studies onderzoeken ze of individuele verschillen in intelligentie, in cognitieve stijlen en in onze behoefte aan duidelijkheid samenhangen met verschillen in onze gevoeligheid voor dit schijnwaarheidseffect. Lees verder »

Vitaal ouder worden

Vitaal ouder worden

Samenvatting

Veroudering gaat gepaard met schade. In welke mate en in welk tempo de schade echter optreedt, is afhankelijk van de leefwijze van het individu. Vitaal oud worden ligt binnen het bereik van bijna iedere persoon. Op grond van onderzoek op het gebied van neuroplasticiteit kunnen vier manieren worden onderscheiden om vitaal oud te worden: frequent bewegen, aangaan van uitdagingen, doen van breinoefeningen en goed slapen. Door deze activiteiten toe te passen, worden de hersenen op structurele en functionele wijze beïnvloed en kunnen ouderdomsaandoeningen veelal worden voorkomen en soms zelfs genezen. Het blijven toepassen van deze activiteiten leidt tot een opwaartse spiraal die vitaal oud worden mogelijk maakt. Hoewel neuroplasticiteit geen panacee is en er nog veel onderzoek nodig is, zijn de wetenschappelijke bevindingen nu al interessant en bruikbaar.Lees verder »

74 Cognitieve fouten en effecten

50 Cognitieve fouten en effecten

Hieronder presenteer ik een lijst van cognitieve fouten, heuristieken en effecten waar we allemaal in zekere mate behept zijn met daarbij een compacte uitleg (lees ook dit, dit en dit). Ik gebruik vooral de Engelse termen omdat deze het vaakst gebruikt worden, ook in Nederlandstalige literatuur. Het kennen van deze fouten en heuristieken kan ons helpen om onszelf en anderen beter te begrijpen, om minder slachtoffer te worden door toedoen van deze fouten en neigingen en om een realistischere kijk op de werkelijkheid te ontwikkelen (lees ook dit, dit en dit). Lees verder »

Barbara Arrowsmith Young

Kort geleden sprak ik met een lerares die werkt op een basisschool. Ze vertelde me dat op haar school kinderen die dyslectisch zijn met een  minder strenge norm worden beoordeeld. Ze vond dat geen goed idee want deze kinderen kregen nu wellicht het idee dat ze eigenlijk best goed in lezen waren, terwijl dat niet het geval was. Ze vroeg zich af of het niet beter was om extra inspanning te leveren om deze kinderen alsnog beter te laten worden in lezen. Ik vertelde haar dat ik het met haar eens was dat het verlagen van de norm geen goede strategie was. Ik vertelde haar ook kort over recente ontwikkelingen op het gebied van neurowetenschap en noemde het werk van Barbara Arrowsmith Young, oprichtster van de Arrowsmith School en auteur van het boek The Woman Who Changed Her Brain. Zij is een bijzondere vrouw die baanbrekend werk verricht in het trainen van kinderen met leerstoornissen.Lees verder »